Klika faktów o zwrotach środków z funduszy unijnych
23 kwietnia 2026 • Autor: Kancelaria Brysiewicz Bokina i Wspólnicy

Dr Krzysztof Brysiewicz, partner zarządzający BBS-Legal, podczas Poniedziałku Radcowskiego OIRP w Warszawie mówił o praktyce postępowań dotyczących zwrotu środków UE.
Wiemy, że dla przedsiębiorców taka sytuacja oznacza nie tylko ryzyko regulacyjne, ale bardzo konkretne i realne konsekwencje finansowe, często pojawiające się dopiero kilka lat po rozliczeniu projektu.
Poniżej przygotowaliśmy klika faktów o zwrotach środków z funduszy unijnych, które warto znać zanim w takiej sytuacji się znajdziemy.
- Odpowiedzialność beneficjenta za jego działanie lub zaniechanie – nie za wszystko
W świecie funduszy UE dominuje podejście „odpowiedzialność obiektywna”. Możesz działać w dobrej wierze, a i tak zostać wezwanym do zwrotu środków z powodu kwestii, na które nie miałeś wpływu i nie mogłeś przewidzieć. Warto pamiętać, że beneficjent nie odpowiada za wszystko, za kataklizmy, powodzie, epidemie i zmiany polityki państwa.
- Statystyka bywa bezlitosna, ale liczby nie grają
Dane pokazują, że jeśli instytucja (jak np. PARP) już wszczyna postępowanie, to w zdecydowanej większości przypadków (nawet 86%) kończy się ono decyzją o zwrocie środków. Dr Brysiewicz wskazuje na konkretne powody, dla których postępowania rzadko kończą się korzystnie dla beneficjenta na etapie administracyjnym.
Tutaj dochodzi także bierność beneficjentów. Mimo restrykcyjnych decyzji, zaledwie 44% beneficjentów PARP decyduje się na wniesienie odwołania od decyzji zwrotowej.
Pomimo tego nie warto się poddawać w tego typu sprawach. Czasami walkę o swoje prawa warto przenieść do sądu powszechnego zachowując inicjatywę i większą liczbę możliwości.
- Zasada zaufania to nasza tarcza
To jeden z najważniejszych wątków. Jeśli urząd najpierw zatwierdził Twój wniosek o dofinansowanie, a po kilku latach zmienia zdanie, prawo (i sądy) coraz częściej staje po stronie beneficjenta. Nie można przerzucać na przedsiębiorcę skutków zmiany zdania przez urzędników co do jakości projektu.
- Walka ma sens
Choć statystyki urzędowe mogą wydawać się trudne, to przed sądami administracyjnymi skuteczność skarg beneficjentów sięga nawet 34%. Kolejną szansą jest dochodzenie roszczeń przed sądami powszechnymi, które są otwarte na stosowanie zasad ogólnych. A to dowód na to, że warto merytorycznie zawalczyć o swoją rację i rozwój biznesu z wykorzystaniem Funduszy Unijnych.
W tym miejscu zachęcamy do dwóch merytorycznych pozycji na temat zwrotów środków z funduszu UE:
▪️Raport Kancelarii BBS-Legal: Efektywność procedur zwrotu środków unijnych >>
▪️Przewodnik prawny: “Zwrot środków z funduszy UE” aut. dr. Krzysztofa Brysiewicza >>
O autorach
Kontakt dla mediów
Zadaj pytanie autorowi